Op 9 mei 2026 opent de 61e Biënnale van Venetië voor publiek, een gelegenheid die bij Casco Art Institute: Working for the Commons een feestelijk en gedeeld gevoel oproept.

Met veel enthousiasme viert Casco samen met onze voormalige directeur Binna Choi de realisatie van haar curatoriële visie voor het Koreaanse Paviljoen van de Internationale Kunsttentoonstelling van de Biënnale van Venetië (2026). Haar benoeming als artistiek directeur door het Arts Council Korea (ARKO) werd al met grote erkenning ontvangen, omdat haar werk sterk resoneert met de commons-gebaseerde waarden en praktijken die wij delen. Nu de opening nadert, grijpen we dit moment aan om haar te feliciteren en deze bijzondere prestatie te eren als een voortzetting van haar transformerende artistieke nalatenschap.

Onder de titel Liberation Space: Fortress/Nest, met de deelname van de kunstenaars Goen Choi en Hyeree Ro, wordt het paviljoen herverbeeld als een levend, ademend geheel—een monument richting wat een “bevrijdingsruimte” wordt genoemd. Het project probeert voorbij te gaan aan de ambivalente framing van het paviljoen als “fort” en “nest”, door de geopolitieke en historische dimensies ervan te benaderen als uitdrukking van een natie in wording, in plaats van een vast nationaal containerbegrip.

De term “bevrijdingsruimte” (haebang gonggan) komt uit de periode 1945–1948, na de bevrijding van Korea van de Japanse koloniale overheersing en vóór de oprichting van de Zuid-Koreaanse staat. Die periode werd gekenmerkt door zowel collectieve hoop als intense ideologische conflicten onder geopolitieke druk. Het project herneemt “bevrijdingsruimte” als een voortdurende en onafgemaakte praktijk van strijd richting gedeelde, leven-bevestigende toekomsten.

In de kern ontvouwt het project zich via twee met elkaar verweven sculpturale vormen: Meridian, ontwikkeld door Goen in samenwerking met Thirdhand, en Bearing van Hyeree Ro en haar medewerkers. Hoewel materieel verschillend openen beide werken doorgangen door het paviljoen. Samen verzachten en verstoren zij het rigide architecturale kader van de natiestaat en creëren een poreuze, aandachtige omgeving.

Als uitbreiding van dit levende monument brengt het project een fellowship samen van culturele beoefenaars, waaronder schrijver en zanger Lang Lee, romanschrijver Han Kang, fotograaf Yezoi Hwang, activistisch boer Huju Kim en kunstenaar Christian Nyampeta. Christian is een langdurige bijdrager aan Casco geweest als Artist at Work in 2013, ontwikkelde zijn langdurige onderzoeksproject How to Live Together en nam deel aan The Grand Domestic Revolution. Samen voeden deze bijdragen het relationele veld van Liberation Space: Fortress/Nest.

Gedurende de tentoonstelling activeert een groep “Bearers” de ruimte via dagelijkse processies, terwijl samenwerkingen zoals met het Japanse Paviljoen en het groeiende Liberation Space Network de reikwijdte verder uitbreiden buiten Venetië richting toekomstige iteraties. Ook Casco’s ecosysteemlid Eugene Hannah Park, deelnemer aan het de Appel Curatorial Program 2023, werkt mee als curatorial assistant.

Hoewel het project vertrekt vanuit de Koreaanse ervaring, resoneert het met parallelle strijd en aspiraties wereldwijd—van Hawaï tot Palestina, Nepal tot Soedan, Iran tot Hongarije en daarbuiten. Het suggereert dat “bevrijdingsruimte” niet gebonden is aan één geografie, maar overal kan ontstaan waar collectief leven opnieuw wordt verbeeld. In die zin gaat de tentoonstelling in dialoog met het overkoepelende thema van de 61e Internationale Kunsttentoonstelling.

Onder de titel In Minor Keys, ontwikkeld door de overleden curator Koyo Kouoh, nodigt de Biënnale van Venetië 2026 uit tot luisteren naar de voortdurende signalen van aarde en leven, en tot verbinding met diepere, affectieve frequenties. De metafoor van de mineurtoon wordt een manier om ruimte te maken voor stille vormen van verzet via hedendaagse kunst. De verbindingen en resonanties tussen Koyo’s en Binna’s curatoriële voorstellen zijn geen toeval, maar kunnen worden begrepen vanuit een lange geschiedenis van relatie en uitwisseling binnen Arts Collaboratory.

Arts Collaboratory (AC) is een trans-lokaal netwerk van kunstorganisaties in Afrika, Azië, Latijns-Amerika en het Midden-Oosten, opgericht in 2007 om uitwisseling en Zuid-Zuid-verbindingen te bevorderen, en uitgegroeid tot een zelfbestuurd ecosysteem gebaseerd op commoning, wederzijdse ondersteuning en gedeelde verantwoordelijkheid. Het netwerk biedt een context voor collectief leren en het ontwikkelen van gezamenlijke toekomstvisies over verschillende regio’s heen.

Binnen dit kader kwamen Binna en Koyo in nauwe en langdurige relatie tot elkaar via hun respectieve organisaties. Casco, gevestigd in Utrecht en geleid door Binna van 2008 tot 2023, is een actief lid van het netwerk en heeft bijgedragen aan de ontwikkeling ervan via commons-gebaseerde praktijken en institutioneel experiment. RAW Material Company, opgericht in Dakar in 2008 door Koyo Kouoh, speelt een centrale rol binnen Arts Collaboratory als centrum voor kunst, kennis en samenleving, gericht op curatoriële praktijk, artistiek onderzoek, onderwijs en kritisch discours.

In die zin wordt de Biënnale een bijzondere gelegenheid om samen te komen via gedeelde geschiedenissen en engagementen. Dit komt ook tot uiting in de deelname van andere AC-leden binnen de hoofdtentoonstelling, in het bijzonder het initiatief Lugar a Dudas. Gevestigd in Cali, Colombia, is Lugar a Dudas een onafhankelijke culturele ruimte voor experimentele artistieke praktijken, kritisch discours en collectieve kennisproductie. Hun bijdrage Formas de lucha presenteert een choreografisch en visueel essay dat put uit belichaamde praktijken zoals boksen, capoeira en machete fencing—niet als geweldsvormen, maar als vormen van ontmoeting gebaseerd op terughoudendheid, respect en niet-vernietiging.

Wat in deze editie van de Biënnale naar voren komt, is niet enkel een curatorieel kader, maar een geleefde ecologie van relaties die zich uitstrekt over continenten en verder groeit door samenwerking. Door kunstenaars, duo’s, collectieven en kunstenaars-geleide organisaties uit diverse geografische contexten samen te brengen, weerspiegelt de tentoonstelling Koyo’s aandacht voor affiniteiten en resonanties tussen praktijken, zelfs over grote afstanden.

Binnen deze bredere constellatie neemt Binna’s Liberation Space: Fortress/Nest een resonerende plaats in. De nadruk op zorg, samenkomst, procesmatige tijd en het creëren van ruimtes voor collectieve volharding sluit nauw aan bij Koyo’s visie, terwijl het een eigen gesitueerde articulatie biedt. Samen met bijdragen zoals Formas de lucha van Lugar a Dudas breiden deze praktijken dit veld van relatie verder uit.

Met diepe bewondering en een gevoel van gedeelde reis vieren we Binna voor haar bijdrage aan de Biënnale, evenals alle betrokken deelnemers, waaronder onze vrienden van Lugar a Dudas, geleid door cherished director Sally Mizrahi, en het team van RAW Material Company, zonder wie dit project niet tot stand had kunnen komen. Bij Casco beschouwen we dit moment als één van collectieve mogelijkheid.

We sluiten af door de nagedachtenis van Koyo te eren, wiens werk het landschap van de hedendaagse kunst diepgaand heeft hervormd. Als curator, institutioneel bouwer en educator creëerde zij vitale infrastructuren voor artistiek onderzoek, kritisch discours en collectief leren, met een centrale rol voor stemmen uit Afrika en de diaspora in een wereldwijd gesprek. Zij was bovendien de eerste zwarte vrouw die werd aangesteld om de Biënnale van Venetië te cureren, wat een historisch en transformerend moment markeerde.

We zijn diep bedroefd door haar overlijden en dragen haar transformerende curatoriële en institutionele nalatenschap met zorg, in het besef dat haar visie voortleeft in de vele gemeenschappen, instellingen en praktijken die zij heeft helpen vormen.

Hoewel Koyo niet langer fysiek aanwezig is, wordt haar aanwezigheid sterk gevoeld. Haar visie voor de Biënnale wordt met toewijding voortgezet door het team van In Minor Keys, waaronder Gabe Beckhurst Feijoo, Marie Hélène Pereira, Rasha Salti, Siddhartha Mitter en Rory Tsapayi, met belangrijke ontwikkeling verankerd bij RAW Material Company in Dakar.

In Minor Keys wordt zo niet alleen een curatorieel project, maar ook een collectieve handeling van voortzetting en instandhouding van de relationele en transformerende ethiek die haar praktijk heeft gekenmerkt.

Met liefde en zorg,
Casco Art Institute: Working for the Commons Team